Komisioni Evropian shpreson të fillojë një shpërndarje në shkallë të gjerë të energjisë diellore dhe të rindërtojë industrinë evropiane të prodhimit diellor.
Plani është pjesë e përpjekjes së tij për të larguar vendet nga karburantet fosile ruse, sipas një draft dokumenti të parë nga Reuters.
“Elektriciteti diellor dhe nxehtësia janë thelbësore për heqjen graduale të varësisë së BE-së nga gazi natyror rus,” tha Komisioni në draft, që do të publikohet javën e ardhshme në një paketë propozimesh për t’i dhënë fund varësisë së Bashkimit Evropian nga nafta dhe gazi rus.
Kostot e fotovoltaikëve diellorë (PV) janë ulur me më shumë se 80 për qind gjatë dekadës së fundit, por teknologjia prodhoi vetëm 5 për qind të energjisë elektrike të BE-së në vitin 2020. Pjesa e energjisë diellore në prodhimin e nxehtësisë ishte edhe më e ulët, në 1.5 për qind.
Brukseli synon të nisë një “Iniciativë Evropiane për çatitë diellore” për të ndihmuar në uljen e energjisë elektrike dhe ngrohjes me gaz në shtëpi, zyra, dyqane dhe fabrika, thuhej në draft.
Si do ta shpejtonin më shumë “çatitë diellore” tranzicionin e energjisë në Evropë?
Skema do të kërkonte që BE-ja dhe qeveritë kombëtare të ndërmarrin veprime këtë vit për të kufizuar kohën e lejimit në tre muaj për instalimet në çati.
Kjo do t’i shtyjë vendet të përdorin fondet e BE-së dhe të nisin programe mbështetëse për panelet e çatisë dhe të instalojnë energjinë diellore në të gjitha ndërtesat e përshtatshme publike deri në vitin 2025.
Një tjetër skemë e BE-së do të bashkonte qeveritë dhe ofruesit e trajnimit për t’u fokusuar në përmirësimin e aftësive të punëtorëve të sektorit diellor, ndërsa një “Aleancë e Industrisë Diellore të BE” do të përdorte “fondin e inovacionit” të buxhetit të bllokut dhe të tregut të karbonit për të mbështetur investimet në prodhim.
Evropa ka rreth 14 projekte të planifikuara për prodhimin e komponentëve diellorë, por disa kanë nevojë për miliarda euro financim për të nisur.
Kina furnizoi 75 për qind të importeve të paneleve diellore të BE-së në vitin 2020. Evropa ka luftuar për të konkurruar me fabrikat e saj në shkallë të gjerë, pavarësisht se BE-ja vendosi kontrolle anti-dumping dhe anti-subvencionime në panelet diellore nga Kina midis 2013 dhe 2018.
“Ndryshimi diellor nuk është trajtuar kurrë në terma konkretë,” tha ligjvënësi i Gjelbër i BE-së, Michael Bloss, i cili së bashku me vendet duke përfshirë Austrinë, Lituaninë dhe Spanjën, i ka bërë thirrje Brukselit që ta trajtojë çështjen me mjete ligjore dhe jo me skema vullnetare. Për shembull, duke u kërkuar ligjërisht ndërtesave të reja të kenë çati diellore në çati të sheshta, ndërtesa publike dhe supermarkete në të gjithë Evropën.
Një projekt-dokument i veçantë, i parë nga Reuters, do të ndryshonte ligjin e BE-së për të përshpejtuar afatet e lejeve për disa projekte të energjisë së rinovueshme.
Burimi: Euronews
