Teleskopi më i fuqishëm hapësinor i NASA-s, Hubble, ka dokumentuar një ndryshim misterioz në pikën e madhe të kuqe të Jupiterit.
Ky vend është një ciklon i tërbuar 10 mijë kilometra i gjerë mjaft i madh për të gëlltitur Tokën. Ai është zvogëluar dhe është bërë më rrethor që kur astronomët filluan ta vëzhgojnë atë rreth 150 vjet më parë. Por askush nuk mund të gjurmonte shpejtësinë e lëvizjes së tij spirale derisa Hubble ktheu sytë drejt pikës së largët portokalli në 2009.
Shkencëtarët planetarë Michael Wong dhe Amy Simon kohët e fundit analizuan të dhënat e një dekade të Hubble mbi shpejtësinë e erës së Pikës së Kuqe të Madhe, e cila mund të kalojë 400 kilometra në orë. NASA njoftoi të hënën se kërkimet e tyre sugjerojnë se brezi i jashtëm i ciklonit po përshpejtohet: Shpejtësitë e erës u rritën deri në 8% nga 2009 në 2020. Në të njëjtën kohë, rajoni i tij i brendshëm është ngadalësuar ndjeshëm.
“Kur fillimisht pashë rezultatet, pyeta: “A ka kuptim kjo?” Askush nuk e ka parë këtë më parë,“-tha Wong, i cili punon në Universitetin e Kalifornisë, Berkeley, në një deklaratë për shtyp. “Por kjo është diçka që Hubble mund ta bëjë vetëm. Jetëgjatësia e Hubble dhe vëzhgimet e vazhdueshme e bëjnë të mundur këtë zbulim.“
Në përgjithësi, shpejtësia mesatare e erës në vend po rritet, edhe pse vetëm pak – më pak se 1.6 milje në orë në vit në Tokë. Askush nuk e di ende se çfarë na thonë erërat në ndryshim në lidhje me stuhinë në përgjithësi.
“Është e vështirë të diagnostikohet, pasi Hubble nuk mund ta shohë fundin e stuhisë shumë mirë. Çdo gjë poshtë majave të reve është e padukshme në të dhëna,” tha Wong. “Por është një pjesë interesante e të dhënave që mund të na ndihmojë të kuptojmë se çfarë po ushqen Njollën e Kuqe të Madhe dhe si ruan energjinë.”
Wong, Simon dhe studiues të tjerë publikuan së pari gjetjet e tyre në revistën Geophysical Research Letters muajin e kaluar.
Pika e Madhe e Kuqe është një mister
Studiuesit ende nuk kuptojnë shumë për Njollën e Kuqe të Madhe, përfshirë edhe sa do të zgjasë.
Stuhia ka mbijetuar kaq gjatë sepse është e bllokuar midis dy rrjedhave jet – grupe të atmosferës së Jupiterit – që lëvizin në drejtime të ndryshme. Ato po “ushqejnë vrullin në vorbull”, tha shkencëtari i NASA-s Glenn Orton më parë për Insider.
Disa shkencëtarë kanë sugjeruar se stuhia do të shembet dhe do të zhduket në vetëm disa dekada për shkak të zvogëlimit të madhësisë së saj. Të tjerët nuk pajtohen.
Philip Marcus, një studiues i UC Berkeley i cili ka bashkëautorizuar studimin e ri me Wong dhe Simon, ka argumentuar se “Pika e Madhe e Kuqe nuk është në rrezik të zhduket”.
Burimi: Insider
