Në një kohë kur gjithnjë e më shumë njerëz kalojnë orë të tëra para telefonit, duke konsumuar video dhe përmbajtje që zgjasin vetëm pak sekonda, Singapori ka zgjedhur një mënyrë të pazakontë për t’i rikthyer qytetarët te librat.
Vendi ka nisur një program kombëtar pesëvjeçar që synon të nxisë leximin dhe të rikthejë në përditshmëri një zakon që po humbet gradualisht: të ulesh, të përqendrohesh dhe të lexosh për një periudhë të gjatë.
Pjesë e kësaj nisme është edhe një sistem shpërblimi. Qytetarët që marrin pjesë në program fitojnë monedha virtuale për çdo seancë leximi që zgjat të paktën 15 minuta. Pasi të grumbullojnë 1,000 monedha, ato mund t’i këmbejnë me 1 dollar të Singaporit.
Por ka edhe një kufizim të rëndësishëm: vetëm një seancë leximi mund të regjistrohet në ditë. Në këtë mënyrë, programi nuk synon që pjesëmarrësit të lexojnë për orë të tëra vetëm për të marrë më shumë shpërblime, por që leximi të kthehet në një rutinë të përditshme.
Në thelb, ideja është e thjeshtë: edhe 15 minuta në ditë mund të jenë një fillim.
Nisma vjen në një moment kur rrjetet sociale dhe përmbajtjet e shkurtra online po ndikojnë gjithnjë e më shumë në mënyrën se si njerëzit konsumojnë informacion dhe argëtohen. Videot e shkurtra janë krijuar për të tërhequr vëmendjen për pak sekonda dhe për ta mbajtur përdoruesin vazhdimisht të angazhuar.
Pikërisht këtë zakon synon të sfidojë programi në Singapor. Në vend të kalimit të pafund të videove në ekran, qytetarët nxiten të rikthehen te librat, artikujt dhe tekste të tjera që kërkojnë më shumë përqendrim dhe kohë.
Megjithatë, qëllimi nuk është vetëm të zvogëlohet koha e kaluar në rrjetet sociale. Leximi i teksteve të gjata lidhet edhe me zhvillimin e përqendrimit, pasurimin e fjalorit dhe aftësinë për të ndjekur një ide për një kohë më të gjatë pa u shpërqendruar.
Programi aktualisht është ende në fazën pilot dhe pritet të pësojë ndryshime në varësi të reagimeve të qytetarëve. Përvoja e pjesëmarrësve do të përdoret për të kuptuar se çfarë funksionon dhe çfarë mund të përmirësohet përpara se nisma të zgjerohet më tej.
Shpërblimi financiar, në fund të fundit, nuk është i madh. Një dollar për 1,000 monedha është më shumë një simbolikë sesa një mënyrë për të fituar para. Ajo që synohet është krijimi i një motivimi të vogël për të nisur një zakon të mirë dhe për ta kthyer atë në pjesë të jetës së përditshme.
Në një botë ku vëmendja është bërë një nga gjërat më të vështira për t’u ruajtur, Singapori po eksperimenton me një pyetje interesante: a mund t’i bindësh njerëzit të lexojnë më shumë nëse u jep një arsye të vogël për ta bërë këtë?
Përgjigjen do ta japë vetë programi gjatë viteve të ardhshme. Por një gjë është e sigurt: në një epokë të dominuar nga ekranet, ideja për t’i rikthyer njerëzit te librat, qoftë edhe për 15 minuta në ditë, po merr gjithnjë e më shumë rëndësi.
