Banka Botërore uli të martën parashikimin e saj të rritjes globale dhe paralajmëroi se shumë vende mund të bien në recesion pasi ekonomia rrëshqet në një periudhë stagflacioni që të kujton vitet 1970.
Zgjerimi ekonomik global pritet të bjerë në 2.9% këtë vit nga 5.7% në 2021 – 1.2 pikë përqindje më e ulët se 4.1% e parashikuar në janar, tha banka me bazë në Uashington në raportin e saj të fundit të Perspektivave Ekonomike Globale.
Rritja pritet të lëvizë më pas rreth atij niveli nga 2023 deri në 2024 ndërsa inflacioni mbetet mbi objektivin në shumicën e ekonomive, thuhet në raport, duke treguar rreziqet e stagflacionit.
Pushtimi rus i Ukrainës dhe rritja rezultuese e çmimeve të mallrave kanë komplikuar dëmin ekzistues të shkaktuar nga pandemia Covid në ekonominë globale, për të cilën Banka Botërore tha se tani po hyn në atë që mund të jetë “një periudhë e zgjatur e rritjes së dobët dhe inflacionit të ngritur”.
“Lufta në Ukrainë, bllokimet në Kinë, ndërprerjet e zinxhirit të furnizimit dhe rreziku i stagflacionit po godasin rritjen. Për shumë vende, recesioni do të jetë i vështirë për t’u shmangur”, tha presidenti i Bankës Botërore, David Malpass.
Rritja në ekonomitë e përparuara parashikohet të ngadalësohet ndjeshëm në 2.6% në 2022 nga 5.1% në 2021 përpara se të zbutet më tej në 2.2% në 2023, thuhet në raport.
Ndërkohë, rritja në tregjet në zhvillim dhe ekonomitë në zhvillim parashikohet të bjerë në 3.4% në 2022 nga 6.6% në 2021, shumë më poshtë mesatares vjetore prej 4.8% nga 2011 në 2019.
Kjo ndërsa inflacioni vazhdon të rritet si në ekonomitë e përparuara ashtu edhe në ato në zhvillim, duke i shtyrë bankat qendrore të shtrëngojnë politikën monetare dhe të rrisin normat e interesit për të frenuar çmimet në rritje.
Stagflacioni i stilit të viteve 1970
Mjedisi aktual me inflacion të lartë dhe rritje të dobët ka shkuar paralel me vitet 1970, një periudhë stagflacioni intensiv që kërkoi rritje të mprehta të normave të interesit në ekonomitë e zhvilluara dhe shkaktoi një varg krizash financiare në tregjet në zhvillim dhe ekonomitë në zhvillim.
Raporti i Bankës Botërore në qershor ofron atë që e quan krahasimi “i parë sistematik” midis situatës tani dhe asaj të 50 viteve më parë.
Ekzistojnë paralele të qarta midis asaj kohe dhe tani, tha ai. Këto përfshijnë shqetësimet nga ana e ofertës, perspektivat për dobësim të rritjes dhe dobësitë me të cilat përballen ekonomitë në zhvillim në lidhje me shtrëngimin e politikës monetare që do të nevojitet për të frenuar inflacionin.
Megjithatë, tani ka edhe një sërë dallimesh, të tilla si fuqia e dollarit amerikan, përgjithësisht çmimet më të ulëta të naftës dhe bilancet përgjithësisht të forta në institucionet kryesore financiare, të cilat paraqesin hapësirë për manovrim.
Për të reduktuar rreziqet e përsëritjes së historisë, Banka Botërore u kërkoi politikëbërësve të koordinojnë ndihmën për Ukrainën, të kundërshtojnë rritjen e çmimeve të naftës dhe ushqimeve dhe të krijojnë lehtësim të borxhit për ekonomitë në zhvillim.
Burimi: CNBC
