Norvegjia po përgatitet të vendosë rregulla më të rrepta për përdorimin e syzeve inteligjente dhe pajisjeve të ngjashme, për shkak të shqetësimeve në rritje për privatësinë dhe mbrojtjen e të dhënave personale.
Ministria norvegjeze e Digjitalizimit ka njoftuar se synon të forcojë kuadrin rregullator për këto teknologji, ndërsa institucioneve publike dhe kompanive private u është kërkuar të hartojnë udhëzime të qarta për mënyrën se si duhet të përdoren.
“Privatësia dhe mbrojtja e të dhënave po vihen nën presion nga teknologjitë e reja. Për këtë arsye, do t’i rregulloj syzet inteligjente dhe pajisjet e ngjashme në mënyrë më të rreptë se sot”, deklaroi ministrja e Digjitalizimit dhe Administratës Publike, Karianne Tung.
Një nga çështjet kryesore që po shqyrtohet është përdorimi i funksioneve të avancuara të këtyre pajisjeve, veçanërisht njohja e fytyrës. Autoritetet norvegjeze po konsiderojnë kufizimin apo edhe ndalimin e funksioneve që mundësojnë identifikimin e personave të tjerë në hapësirat publike.
Shqetësimi lidhet me faktin se syzet inteligjente mund të përdoren në mënyrë shumë diskrete. Pajisjet mund të jenë të pajisura me kamera dhe mikrofona, duke i lejuar përdoruesit të fotografojnë, të regjistrojnë video dhe audio, apo të mbledhin informacione për njerëzit dhe ambientin përreth pa të njëjtën dukshmëri që do të kishte një person që përdor telefonin për të filmuar.
Në të ardhmen, këto pajisje mund të bëhen edhe më të fuqishme falë inteligjencës artificiale. Ato mund të analizojnë atë që përdoruesi sheh dhe t’i japin informacion në kohë reale, duke e bërë teknologjinë praktike, por njëkohësisht duke shtuar shqetësimet për mënyrën se si mblidhen dhe përpunohen të dhënat e njerëzve.
Kritikët paralajmërojnë se përdorimi i pakontrolluar i syzeve të tilla mund të krijojë një formë të re mbikëqyrjeje. Një person që ndodhet në një hapësirë publike mund të fotografohet ose të regjistrohet pa e ditur dhe, në rastin e teknologjive të njohjes së fytyrës, edhe të identifikohet.
Për këtë arsye, qeveria norvegjeze dëshiron të kuptojë më mirë se ku duhet të vendosen kufijtë mes përdorimit të teknologjisë dhe të drejtës së qytetarëve për privatësi.
Për të vlerësuar ndikimin e syzeve inteligjente dhe për të propozuar mënyrat më të përshtatshme të rregullimit të tyre, ministria do të krijojë një grup ekspertësh. Ky grup pritet të analizojë zhvillimin e teknologjisë dhe të japë rekomandime mbi mënyrën se si duhet të përdoret në shoqëri.
Megjithatë, jo të gjithë e shohin këtë teknologji si një kërcënim. Syzet inteligjente mund të kenë edhe përdorime shumë të dobishme, sidomos për personat me aftësi të kufizuara.
Për njerëzit e verbër ose ata me dëmtime të shikimit, pajisje të tilla mund të ofrojnë ndihmë të rëndësishme në orientim dhe në kuptimin e mjedisit përreth. Kamera dhe inteligjenca artificiale mund të përdoren për të përshkruar objekte, për të lexuar informacione dhe për t’i dhënë përdoruesit të dhëna që mund ta ndihmojnë në lëvizjen dhe aktivitetet e përditshme.
Kjo e bën debatin edhe më të ndërlikuar. Nga njëra anë, teknologjia premton më shumë lehtësi, akses dhe mundësi të reja. Nga ana tjetër, përdorimi i saj pa rregulla të qarta mund të cenojë privatësinë e njerëzve që ndodhen përreth.
Norvegjia synon pikërisht të gjejë këtë ekuilibër: të mos pengojë zhvillimin dhe përdorimin e teknologjive të reja, por njëkohësisht të sigurojë që privatësia dhe të dhënat personale të qytetarëve të mbrohen.
Me përhapjen e syzeve inteligjente dhe pajisjeve të tjera të veshshme, çështja pritet të marrë gjithnjë e më shumë rëndësi. Ajo që sot duket si një teknologji e re dhe e pazakontë, nesër mund të bëhet pjesë normale e jetës së përditshme. Pikërisht për këtë arsye, autoritetet norvegjeze duan të vendosin rregullat që tani, përpara se teknologjia të përhapet më tej.
