Steve Jobs besonte se rreth gjysma e asaj që ndan një sipërmarrës të suksesshëm nga një i pasuksesshëm lidhet me një cilësi të vetme: këmbënguljen. Kjo nuk do të thotë të besosh verbërisht, edhe kur gjithçka të tregon se duhet të ndryshosh drejtim.
Ka një moment në pothuajse çdo sipërmarrje apo projekt të rëndësishëm kur motivimi fillestar fillon të zbehet.
Entuziazmi i ditëve të para kalon. Rezultatet vonohen. Klientët thonë “jo” më shpesh nga sa prisje. Strategjia që dukej perfekte në fillim nuk po funksionon. Madje, edhe njerëzit më të mirë në ekip mund të largohen.
Pikërisht në këto momente, sipas Steve Jobs, bëhet diferenca mes atyre që vazhdojnë dhe atyre që heqin dorë.
Në një intervistë të vitit 1995, Jobs u pyet se cilët janë faktorët që përcaktojnë suksesin e sipërmarrësve. Përgjigjja e tij ishte e drejtpërdrejtë, këmbëngulja.
Jobs besonte se rreth gjysma e asaj që ndan sipërmarrësit e suksesshëm nga ata që nuk arrijnë sukses është “këmbëngulja e pastër”.
Këmbëngulja nuk do të thotë të mos dorëzohesh kurrë
Kjo është pjesa më interesante e mesazhit të Jobs.
Të këmbëngulësh nuk do të thotë të vazhdosh me çdo kusht të njëjtën strategji, edhe kur ajo nuk funksionon.
Tregjet ndryshojnë. Klientët ndryshojnë. Teknologjia ndryshon. Një produkt mund të mos ketë sukses dhe një model biznesi mund të rezultojë i gabuar.
Një sipërmarrës i zgjuar duhet të jetë në gjendje të pranojë realitetin dhe të ndryshojë drejtim kur është e nevojshme.
Ideja është të jesh këmbëngulës për problemin që dëshiron të zgjidhësh, por fleksibël në mënyrën se si do ta zgjidhësh.
Mund të braktisësh një strategji pa braktisur qëllimin. Mund të ndryshosh produktin pa hequr dorë nga vizioni. Dhe mund të ndryshosh drejtim pa e konsideruar veten të dështuar.
Pasioni është motori i këmbënguljes
Jobs e lidhte këmbënguljen me një tjetër element, pasionin.
Nëse një sipërmarrës nuk beson vërtet te problemi që po përpiqet të zgjidhë, bëhet shumë e vështirë të vazhdojë kur gjërat bëhen të vështira.
Sipas Jobs, ndërtimi i një kompanie kërkon periudha të gjata pune dhe përballje me pengesa që mund të bëjnë shumë njerëz të heqin dorë. Pa një arsye të fortë për të vazhduar, motivimi nuk mjafton.
Kërkimet shkencore të përmendura nga Inc. mbështesin në një masë këtë ide. Një studim me 129 sipërmarrës gjeti se pasioni lidhej me vazhdimin e përpjekjeve, ndërsa një rishikim sistematik i vitit 2023 e përshkroi këmbënguljen si vazhdimin e veprimit përballë vështirësive, pengesave dhe dështimeve.
Pra, këmbëngulja nuk është thjesht të punosh më shumë apo të refuzosh të pranosh dështimin.
Është të vazhdosh të ecësh drejt diçkaje që ende ka rëndësi për ty, edhe kur rruga bëhet shumë më e vështirë nga sa kishe parashikuar.
Kur gjërat nuk funksionojnë, mos ndrysho vetëm ritmin. Ndrysho mënyrën
Një nga mësimet më praktike që del nga kjo ide është se, kur një gjë e rëndësishme nuk po funksionon, reagimi i parë nuk duhet të jetë gjithmonë “duhet të punojmë më shumë”.
Fillimisht duhet parë realiteti.
Çfarë po tregojnë shifrat? Çfarë po thonë klientët? Çfarë po ndodh me ekipin?
Pastaj vjen pyetja tjetër: A vazhdon të ketë vlerë problemi që po përpiqemi të zgjidhim?
Nëse përgjigjja është po, atëherë ndoshta nuk duhet braktisur qëllimi. Duhet ndryshuar mënyra për ta arritur atë.
Ky është ndryshimi mes këmbënguljes dhe kokëfortësisë.
Suksesi nuk vjen vetëm nga talenti
Për sipërmarrësit, talenti, inteligjenca, kapitali dhe një ide e mirë kanë rëndësi. Por asnjë prej tyre nuk garanton sukses.
Një ide e mirë mund të dështojë nëse askush nuk këmbëngul mjaftueshëm për ta zhvilluar.
Një produkt i mirë mund të mos gjejë tregun e duhur.
Një kompani mund të kalojë një periudhë të vështirë dhe të humbasë njerëzit më të mirë.
Në këto momente, ajo që përcakton rezultatin mund të jetë pikërisht aftësia për të vazhduar, për të mësuar nga ajo që nuk funksionoi dhe për të bërë ndryshimet e nevojshme.
Jobs e kishte përjetuar vetë këtë.
Ai u largua nga kompania që kishte bashkëthemeluar, nisi projekte të reja dhe më pas u rikthye në Apple. Për të, dështimi apo pengesa nuk ishin domosdoshmërisht fundi i rrugës.
Pyetja që duhet t’i bëjë vetes çdo sipërmarrës
Kur një projekt nuk po shkon sipas planit, pyetja më e lehtë është:
“A duhet të heq dorë?”
Por këndvështrimi i Jobs sugjeron një pyetje tjetër:
“Çfarë jam i vendosur të ruaj dhe çfarë jam gati të ndryshoj për të arritur atje?”
Kjo është ndoshta forma më e vlefshme e këmbënguljes për sipërmarrësit sot.
Sepse suksesi nuk kërkon gjithmonë të ecësh në të njëjtën rrugë.
Ndonjëherë kërkon vetëm të mos harrosh pse nise rrugën në radhë të parë.
