Inflacioni ka shënuar një rritje të ndjeshme gjatë muajit tetor 2026, duke arritur në 3,4%, nga 2,3% që ishte në të njëjtin muaj të vitit të kaluar. Transporti dhe ushqimet janë dy grupet që kanë ndikuar më shumë në rritjen e përgjithshme të çmimeve, duke shtuar presionin mbi shpenzimet e familjeve shqiptare.
Sipas të dhënave të publikuara nga Instituti i Statistikave (INSTAT), inflacioni vjetor është rritur me 1,1 pikë përqindje krahasuar me tetorin e vitit 2025. Ndërkohë, në raport me muajin shtator 2026, çmimet e konsumit janë rritur me 0,5%.
Të dhënat tregojnë se presionet inflacioniste janë përqendruar veçanërisht te transporti, ushqimet dhe shpenzimet për banesën, tre kategori me ndikim të drejtpërdrejtë në buxhetet e familjeve.
Transporti shtrenjtohet me 11,4%, rritja më e lartë ndër grupet e konsumit
Transporti rezulton grupi me rritjen më të madhe vjetore të çmimeve gjatë tetorit 2026.
Sipas INSTAT, çmimet e transportit janë rritur me 11,4% krahasuar me tetorin e vitit të kaluar, duke dhënë një kontribut prej 0,73 pikë përqindjeje në inflacionin e përgjithshëm.
Kjo rritje përbën një nga faktorët kryesorë që kanë ndikuar në përshpejtimin e inflacionit, duke pasur parasysh se kostot e transportit ndikojnë jo vetëm në shpenzimet e drejtpërdrejta të qytetarëve, por potencialisht edhe në kostot e shpërndarjes së mallrave dhe shërbimeve.
Megjithatë, krahasuar me shtatorin 2026, çmimet e transportit kanë shënuar një ulje prej 1,4%, duke treguar një lehtësim të presionit në këtë grup gjatë muajit të fundit.
Ushqimet rriten me 4%, ndikimi më i madh në inflacion
Ushqimet dhe pijet joalkoolike vijojnë të jenë grupi me kontributin më të madh në inflacionin vjetor.
Në tetor 2026, çmimet e ushqimeve dhe pijeve joalkoolike janë rritur me 4% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
Ky grup ka kontribuar me 1,36 pikë përqindjeje në normën e përgjithshme të inflacionit prej 3,4%, duke përfaqësuar rreth 40% të rritjes vjetore të indeksit të çmimeve.
Rëndësia e këtij zhvillimi lidhet edhe me peshën që ushqimet zënë në shportën e konsumit të familjeve shqiptare. Sipas strukturës së INSTAT, ushqimet dhe pijet joalkoolike përfaqësojnë 34,1% të shportës së konsumit.
Qiratë, energjia dhe shpenzimet për banesën rriten me 2,8%
Një tjetër grup që ka ndikuar ndjeshëm në inflacion është ai i qirave, ujit, energjisë elektrike, gazit dhe karburanteve të tjera.
Çmimet në këtë kategori janë rritur me 2,8% në krahasim vjetor, duke kontribuar me 0,56 pikë përqindjeje në inflacionin e përgjithshëm.
Ky grup përfaqëson 20,2% të shportës së konsumit, duke qenë kategoria e dytë më e rëndësishme pas ushqimeve.
Së bashku, ushqimet dhe shpenzimet për banesën përbëjnë 54,3% të shportës së konsumit, çka tregon rëndësinë e këtyre dy kategorive për nivelin e jetesës së familjeve.
Argëtimi, sigurimet dhe shërbimet gjithashtu shtrenjtohen
Përveç transportit dhe ushqimeve, rritje të konsiderueshme vjetore janë regjistruar edhe në disa kategori të tjera.
Çmimet e grupit “Argëtim, sport dhe kulturë” janë rritur me 7,4%, ndërsa sigurimet dhe shërbimet financiare kanë shënuar rritje prej 4,4%.
Pijet alkoolike dhe duhani janë shtrenjtuar me 2,7%, mobiljet dhe pajisjet shtëpiake me 2,4%, ndërsa kujdesi personal dhe mallrat e shërbimet e ndryshme me 2,3%.
Në sektorin e restoranteve dhe shërbimeve të akomodimit, çmimet janë rritur me 2% në krahasim me tetorin 2025.
Ndërkohë, shëndetësia ka regjistruar rritje çmimesh prej 1,7%, ndërsa shërbimi arsimor prej 1,6%.
Veshjet dhe komunikimi, dy grupet ku çmimet janë ulur
Në kontrast me tendencën e përgjithshme të rritjes, dy grupe të konsumit kanë regjistruar ulje të çmimeve në krahasim vjetor.
Çmimet e veshjeve dhe këpucëve janë ulur me 2,6%, ndërsa ato të informacionit dhe komunikimit me 1,1%.
Këto dy grupe kanë ndikuar në frenimin e inflacionit të përgjithshëm, përkatësisht me -0,10 dhe -0,04 pikë përqindjeje.
Megjithatë, në krahasimin mujor, veshjet dhe këpucët kanë shënuar rritjen më të lartë të çmimeve, me 1,5% kundrejt shtatorit. /ekofin.al
