Ne të gjithë duam të rrisim fëmijë elastikë (që e marrin veten shpejt), të sigurt dhe inteligjentë socialë. Si psikologe e specializuar në zhvillimin e adoleshentëve, kam zbuluar se çelësi është që prindërit të ofrojnë siguri duke filluar që në moshë të re.
Fëmijët, veçanërisht adoleshentët dhe të rinjtë, ndonjëherë kanë nevojë për vërtetim se ajo që ata mendojnë dhe ndjejnë është normale dhe në rregull. Në fakt, psikologët besojnë se vërtetimi është një nga mjetet më të fuqishme të prindërimit, dhe megjithatë shpesh lihet jashtë programeve tradicionale të trajnimit të prindërve në sjellje.
Vërtetimi i ndjenjave të fëmijës suaj nuk do të thotë domosdoshmërisht se ju i falni ose pajtoheni me veprimet që ai kryen. Thjesht do të thotë të tregosh se i dëgjon, i kupton dhe i pranon. Kjo mund t’i mësojë ata të etiketojnë në mënyrë efektive emocionet e tyre dhe të jenë më në harmoni me mjediset e tyre shoqërore, duke rritur kështu inteligjencën emocionale.
Ja se si prindërit e suksesshëm i përcjellin këto mesazhe të rëndësishme në kohë të vështira:
- Ata normalizojnë përvojat
Miqësitë i ndihmojnë fëmijët të zhvillojnë aftësi të rëndësishme jetësore, si për shembull, mirëkuptimi me njerëzit e tjerë dhe zgjidhja e konflikteve. Por asnjë miqësi nuk është e përsosur.
Kujtojini fëmijës tuaj se të gjitha miqësitë kalojnë nëpër ulje dhe ngritje. Në marrëdhëniet e qëndrueshme, miqtë e ngushtë në mënyrë të pashmangshme zhgënjejnë, irritojnë ose ngatërrohen herë pas here.
Nëse fëmija juaj është perceptues, tregojini për dhimbje të ngjashme shoqërore që motra, kushërira ose ju keni duruar në moshën e tyre. Këto histori janë dëshmi e pakundërshtueshme se ata nuk janë vetëm dhe nuk duhet të turpërohen.
- Ofrojnë rehati fizike
Nëqoftëse fëmija juaj nuk zmbrapset nga prekja, ngushëllimi fizik mund të jetë më i menjëhershëm dhe më me ndikim se çdo siguri verbale.
Disa studime kanë gjetur përfitimet e kontaktit ndërpersonal. Për shembull, përqafimi mund të ulë presionin e gjakut dhe të rrënjos një ndjenjë kujdesi dhe sigurie.
Le të themi se fëmija juaj po ndihet i mërzitur për diçka. Para se të thoni një fjalë të vetme, mund të dëshironi t’i fërkoni shpinën, t’i përqafoni ose t’i mbani dorën. Një nxënëse e klasës së pestë i tha një herë nënës së saj: “Kur jam e trishtuar, kam nevojë që ti të më përqafosh fort dhe të më thuash: ‘Po, kjo është vërtet e keqe. Është e tmerrshme.”
Mos fillimi i bisedave menjëherë i jep gjithashtu fëmijës tuaj kohë të përgatitet për të folur për shqetësimin e tij.
- Ata mësojnë se cilësia e kalon sasinë
Të rinjtë shpesh e vlerësojnë vetëvlerësimin me numrin e miqve që kanë. Ata nuk e kuptojnë ende se cilësia e marrëdhënieve ka më shumë rëndësi. Një studim zbuloi se adoleshentët që kishin shumë miq – por më sipërfaqësorë – janë më të shqetësuar si të rinj.
Plus, ndryshe nga sa mendojnë shumica e fëmijëve, të qenit popullor nuk e lehtëson vetminë. Popullariteti, një status social që nxitet nga ushtrimi i pushtetit përmes thashethemeve dhe shpërfilljeve, është në thelb i paqëndrueshëm dhe për këtë arsye i vështirë për t’u ruajtur.
Sigurojeni fëmijën tuaj se nuk ka nevojë për qindra miq, qoftë në rrjetet sociale apo në jetën reale. Disa do të mjaftojnë, për sa kohë që ata janë besnikë, të besueshëm dhe mbështetës.
Hulumtimet tregojnë se së bashku me pranimin e bashkëmoshatarëve, të paktën një miqësi e fortë dhe e shëndetshme parashikon performancë të mirë në shkollë dhe mirëqenie psikologjike (p.sh., vetëbesim të lartë dhe më pak ankth).
- Ata fokusohen në gjërat pozitive
Unë shpesh shoh fëmijët të ndalen në një zhgënjim të vogël shoqëror, i cili në atë moment duket më i madh dhe më urgjent se të gjitha gjërat pozitive në jetën e tyre.
Ndërsa ndjeni ndjeshmërinë ndaj shqetësimit të fëmijës suaj, ripërqendrimi i vëmendjes së tij në triumfet dhe kënaqësitë e tij më të fundit i lejon ata të vlerësojnë pamjen më të madhe dhe më të ndritshme.
- Ata japin shpresë
Tregojini fëmijës tuaj se megjithëse po kalon një kohë të vështirë tani, ajo nuk do të zgjasë përgjithmonë. Gjërat do të përmirësohen. Kjo nuk është një lajthitje. Situatat sociale do të ndryshojnë sepse fëmijët do të ndryshojnë.
Ata thjesht duhet të jenë të durueshëm derisa ata dhe bashkëmoshatarët e tyre të piqen. Nëse ata përpiqen të bëjnë ndryshime në miqësitë e tyre, për shembull, kujtojuni se ndryshimi i gjërave kërkon kohë. Por tani për tani, ajo që ata mund të kontrollojnë është se si veprojnë në situata sfiduese shoqërore.
Studimet e nxënësve të shkollave të mesme tregojnë vlerën e shpresës sociale. Në një studim, studentëve të vitit të parë iu kërkua të lexonin një artikull të shkurtër të shkencës së trurit se si mund të ndryshojë personaliteti. Më pas ata lexuan anekdota që kishin shkruar të moshuarit për të mësuar përfundimisht për të hequr dorë dhe për të ecur përpara nga konfliktet e bashkëmoshatarëve.
Më në fund, grupit iu kërkua të shkruante këshilla inkurajuese për studentët më të rinj.
Pas bisedave stresuese, grupi i ndërhyrjes kishte 10% nivele më të ulëta të kortizolit sesa grupi i kontrollit, gjë që tregon se studentët që lexonin informacion frymëzues e përballuan më mirë. Në fund të vitit shkollor, këta studentë të parë kishin 40% më pak gjasa të ishin në depresion dhe morën nota më të mira se studentët e kontrollit.
Autorja: Roni Cohen-Sandler, Ph.D., është një psikologe klinike e licencuar, autore dhe folëse e specializuar në marrëdhëniet nënë-bijë. Ajo është gjithashtu autore e “Anything But My Phone, Mom!” Roni është paraqitur në shtyp në shumë media kryesore, duke përfshirë The New York Times, Newsweek, Marie Claire dhe Teen Vogue. Së bashku me burrin e saj, ajo e ndan kohën e saj midis Konektikatit dhe Los Anxhelosit.
Burimi: CNBC
