Kujtesa mund të jetë e ndërlikuar. Ne supozojmë se mbajmë mend shumë më tepër nga sa mbajmë në të vërtetë. Pastaj përballemi me një moment beteje, duke dështuar të përcaktojmë detaje specifike të një ngjarjeje që kemi përjetuar dhe pyesim veten se sa pjesë të jetës sonë po fiksojmë plotësisht.
Ndodh shpesh që diçka që dini nuk ju kujtohet në momentin që ju nevojitet; pastaj keni një ndjenjë zhgënjyese dhe thoni me vete “Unë duhet ta di këtë”. Pse ndonjëherë na dështon aftësia jonë për të “regjistruar” dhe çfarë mund të bëjmë për këtë?
Trajnimi i trurit tuaj për të mbajtur mend më mirë kërkon fokus
Ajo që ne mendojmë se është një problem memorie është shpesh një problem vëmendjeje. Si neuroshkencëtare dhe profesoreshë e psikologjisë që studion vëmendjen, Dr. Amishi Jha zbuluar se ekzistojnë tre gjëra kritike që duhet të bëni për të kujtuar me sukses diçka:
- Provë
Përdorni vëmendjen tuaj për të gjurmuar informacionin – emrin që sapo dëgjuat kur u prezantua një kolege e re; faktet më të rëndësishme nga trajnimi i punës ku jeni; detajet e një eksperience argëtuese që sapo keni pasur.
Kur rishikoni nuancat e një momenti të gëzueshëm (p.sh., një dasmë familjare – dollitë, shija e tortës) ose një moment i dhimbshëm, edhe kjo është një provë.
- Përpunimi
Përpunimi përfshin përdorimin e vëmendjes për të lidhur përvojat ose informacionin e ri me njohuritë ose kujtimet që keni tashmë. Ju mund të ruani kujtime shumë më të pasura duke elaboruar në këtë mënyrë.
Shembull: Imagjinoni një oktapod. Një oktapod ka tre zemra. Nëse nuk e dinit këtë fakt tashmë, ju – ndërsa e lexoni – po lidhni njohurinë e re me imazhin ekzistues që keni të një oktapodi.
Herën tjetër që të shihni një oktapod, mund të kujtoheni papritur, t’i drejtoheni personit pranë jush dhe t’i thoni: “A e dinit që oktapodi ka tre zemra?”
- Konsolidimi
Dy proceset e përmendura më sipër mbështesin formimin fillestar të memories. Por për të kaluar nga këto faza fillestare në ruajtjen e informacionit në një formë më të qëndrueshme për një periudhë të zgjatur, e njohur si memorie afatgjatë, kërkon konsolidim.
Kjo përfshin formimin e lidhjeve midis grupeve specifike të neuroneve që kodojnë elementët e kujtesës duke riluajtur aktivitetin e synuar të trurit. Rishfaqjet e përsëritura forcojnë gjurmën e kujtesës afatgjatë.
Të qenit shumë i fokusuar në detyrë mund të dëmtojë kujtesën dhe kreativitetin tonë
Në dyqan ushqimor, ju mbushni karrocën tuaj dhe shkoni në kasë dhe nxirrni telefonin tuaj. Ka një email pune dhe një personal – ju i lexoni të dyja, pastaj filloni të hartoni një përgjigje për emailin e punës.
Një njoftim vjen dhe ju klikoni mbi të. Drafti i email-it ruhet automatikisht dhe ju kaloni në Twitter, ku dikush iu përgjigj diçkaje që keni postuar më parë. Ju dëshironi të jeni mbështetës, kështu që ju e ri-shpërndani atë. Një artikull lajmesh ju bie në sy dhe ju e prekni atë.
Jeni në gjysmë të rrugës për të shfletuar artikullin kur arkëtari njofton totalin tuaj, duke ngarkuar qese plastike në karrocën tuaj – pasi çantat tuaja miqësore me mjedisin që keni sjellë janë ende të zhytura nën krah.
Tingëllon e njohur? Ne jetojmë jetë të ngarkuar, kështu që dëshira për të grumbulluar sa më shumë që të jetë e mundur në çdo xhep të kohës është intensive. Nëse nuk hartuat atë email pune ndërsa qëndronit në radhë, do t’ju duhej ta bënit më vonë, kur mund të kishit bërë diçka tjetër.
Ne vlerësojmë dhe kemi prioritet të përqendruarit vazhdimisht te detyrat. Dhe ne nuk e shohim kohën e ndërprerjes mendore – kur shkëputemi qëllimisht nga gjetja, kapja dhe drejtimi i ngushtë i vëmendjes sonë te ndonjë detyrë okupuese – si një gjë të vlefshme për të bërë. Dhe pse duhet? Nëse përqendrimi i vëmendjes sonë, si dhe përdorimi i saj për të përsëritur dhe përpunuar mbështet kujtesën e suksesshme, pse nuk duhet të synojmë që të gjithë të përqendrohemi gjatë gjithë kohës?
Konsideroni përvojën tuaj të drejtpërdrejtë për një moment. A keni pasur ndonjëherë një ide të mrekullueshme në dush? Ndoshta nuk ishte sepse aroma e shamponit ju frymëzoi. Është se dushi detyroi pushimin mendor. Nuk mund ta fusni telefonin ose kompjuterin tuaj atje. Ju ishit të bllokuar në atë kuti të vogël e të lagur pa asgjë që të kërkonte vëmendjen tuaj.
Kohëzgjatja e pushimit pa detyra mund të çojë në disa nga momentet tona më krijuese dhe gjeneruese – krijohen lidhje të reja, lindin ide të reja, mund të shfaqen ëndrra me sy hapur që jo vetëm janë të kënaqshme, por edhe mbështetëse personale ose profesionale. Dhe kjo kohë joproduktive ka gjithashtu një përfitim tjetër të rëndësishëm: Ai mbështet konsolidimin e kujtesës.
Pra, mos harroni t’i kushtoni vëmendje kur doni të mbani mend, por gjithashtu lëreni mendjen të bredhë e lirë më shpesh – për të kujtuar më mirë!
Burimi: CNBC
